Om alle inhoud te kunnen zien hebt u de actuele versie van Adobe Flash Player nodig.

Home Over Jan Houben Koninklijke Marine <> Boogschieten Hr. Ms. Callenburgh Opschool - Den Helder Hr. Ms. Pieter Florisz Hr. Ms. Witte de With Hr. Ms. De Ruyter Hr. Ms. De Ruyter 1991 Wedstrijdkalender Wedstrijdkalender aanmeldingen Wedstrijdkalender kopie Wedstrijdverslagen januari - mei 2016 juni - augustus 2016 september 2016 oktober - december 2016 januari - maart 2017 april - mei 2017 juni - juli 2017 augustus - oktober 2017 januari - juni 2018 juli - december 2018 januari - mei 2019 juni - 'heden' 2019 Contact Wedstrijden Concept Veldschutters - Barebow Veldschutters - Compound Veldschutters - Longbow Veldschutters - Recurve Uitslagen Uitnodigingen 27 oktober 2019 - 3D - Aarle-Rixtel 

Hr. Ms. De Ruyter 1991

Koninklijke Marine <> Boogschieten

Hr. Ms. De Ruyter (F806)27 november 1989 - 20 januari 1992

Portland - Engeland, 28 januari - 28 februari 1991 Van 28 januari tot 28 februari 1991 breng ik met het fregat Hr. Ms. De Ruyter voor een opwerkperiode van 4 weken bij "Flag Officer Sea Training" een bezoek aan de marinehaven van Portland aan de Engelse zuidkust. Het is lang geleden dat ik bij de "Osprey Archers" heb geschoten. De laatste keer is in februari 1985, bijna zes jaar geleden. Dit was ook gedurende een "FOST-periode" voorafgaand aan een "STANAVFORLANT-periode", maar toen aan boord van het fregat Hr. Ms. Pieter Florisz. Destijds is er indoor geschoten in één van de klaslokalen van HMS Osprey, dat wil zeggen het oude Osprey. Er is een nieuw HMS Osprey gebouwd met spiksplinternieuwe legeringsgebouwen. Tegenover het nieuwe HMS Osprey staat een sportcentrum HMS Boscawen met diverse faciliteiten zoals zwemmen, squash, fitness en met een grote sportzaal. Elke vrijdagavond vanaf zeven uur is de helft van de sportzaal gereserveerd voor de "Osprey Archers". Om zeven uur staan Richard Verhagen, Simon Apperloo en ik bij de poort van HMS Boscawen. We zien enkele handboogschutters naar binnen gaan, dus wij er achteraan. Binnen ontmoeten we Christine en Roy Hodder. Wij vertellen waarom wij in Portland zijn en voor hoelang. Samen stellen we enkele doelen op, waar een tiental schutters op hebben geschoten. Vanwege een arm/schouder-blessure heb ik zelf niet meegeschoten. Om half tien is het einde schieten en is het materiaal weer opgeruimd. We nemen afscheid, zeggen dat we de volgende week weer terug willen komen en gaan terug naar het schip.Zoals afgesproken zijn de drie handboogschutters van Hr. Ms. De Ruyter een week later weer in de sportzaal van HMS Boscawen te vinden. Zelf heb ik mijn boog ook meegenomen, om te proberen of ik kan schieten. (tegen beter weten in.) Al na zes pijlen voel ik dat het niet gaat. De boog dus weer ingepakt. Richard en Simon hebben wel geschoten. Na het schieten en nadat alle spullen opgeruimd zijn, zijn Richard en ik door Christine en Roy meegenomen naar hun huis in Chickerell. Simon is terug gegaan naar het schip. Het is een gezellige avond geworden in Chickerell. Daar is afgesproken dat er zondagmiddag weer geschoten kan worden. Niet binnen, maar buiten voor een 'frostbyte'.Zondagmiddag worden Richard en ik opgehaald. Het is erg koud, dus er kan met recht gesproken worden van een 'frostbyte'. Er zijn niet zoveel schutters alss in de zaal. In eerste instantie zijn er vijf schutters, maar na een tijdje haakt er één af zodat er maar vier schutters overblijven die de complete serie van 36 pijlen op 30 meter afmaken.Na het schieten weer naar het huis van Roy om daar iets te eten en te drinken. Na een uurtje brengt Roy ons terug naar het schip.===========================================================================================================

Portsmouth - Engeland, 6 - 16 april 1991 Van 6 tot 16 april 1991 lig ik met het fregat Hr. Ms. De Ruyter afgemeerd in de marinehaven van Portsmouth. Vanaf zondag 7 april tot 3 oktober 1991 is Hr. Ms. De Ruyter ingedeeld bij STANAVFORLANT. Twee weken voor aankomst in Portsmouth heb ik telefonisch contact gehad met Bill Gilbert om hem te vertellen dat ik aan boord van het fregat Hr. Ms. De Ruyter met twee collega-handboogschutters naar Portsmouth zal komen. Hij heet ons welkom en zegt dat hij voor vervoer zal zorgen naar het schietterrein.Zondagmorgen om half tien staat een auto voor de valreep om ons, Richard Verhagen, Simon Apperloo en ondergetekende naar de "Portsdown Archery Club" te brengen. Een kwartier later komen we daar aan. De leden van "Portsdown Archery Club" heten ons welkom en we worden ingedeeld op een doel voor een FITA-ronde. De meeste doelen staan al opgesteld. Twee doelen op een afstand van 70 meter, drie doelen op 90 meter, één op 50 meter en één op 40 meter. In totaal zijn er 23 schutters/schutsters op komen dagen.Wij gedrieën komen samen op een baan met Chris Jones. Richard schiet samen met Chris, en Simon en ik vormen samen een koppel.Simon heeft een klein probleempje. Hij heeft namelijk nog nooit verder geschoten dan 25 meter, dus geen vizierstand van de 90 meter.Maar na een paar series, met behulp van Richard die de pijlen volgt met de verrekijker, krijgt hij een vizierstand en pijlen op de schijf.Het weer valt wel mee, maar we hebben toch veel last van de wind. Gedurende het schieten neemt de bewolking en wind toe, waardoor het kil wordt. Hierdoor stoppen de meeste schutters er mee na twee afstanden. Onze baan heeft eigenlijk nog niet gedacht aan stoppen, maar omdat de rest stopt, beëindigen wij het schieten ook maar. We zijn begonnen voor de FITA-ronde, maar zijn niet verder gekomen dan een "Long Metric". Mijn scores na twee afstanden: Na het opruimen zijn we door Chris Jones terug gebracht naar De Ruyter.Zondag 14 april is weer een dag voor de handboogschutters van Hr. Ms. De Ruyter. Om half tien staat er weer een auto voor de valreep, die ons naar de schietbaan van de "Portsdown Archery Club" brengt.Daar zijn ze al bezig met het opzetten van de doelen. In totaal worden er zes doelen neergezet. Drie voor een "Hereford-ronde", één voor een "Long National" en twee voor een "York-ronde".Richard, Simon en ik besluiten de "York-ronde" te schieten. Net als een week geleden zijn de weersomstandigheden niet optimaal voor het schieten van lange afstanden. Er staat wederom veel wind, maar nu van de andere kant. Deze wind, met het ontbreken van zon maakt het weer erg kil.Met volle moed zijn we begonnen aan deze ronde. Tijdens het schieten zijn er schutters die opgeven en de spullen inpakken. Net als bij de FITA-ronde een week geleden blijft onze schijf weer als laatste staan. Daar wij als laatste over zullen blijven, zijn wij er ook maar mee gestopt. Dus van de "York-ronde" is alleen de eerste helft, 72 pijlen op 100 yards geschoten.De scores zijn als volgt: Na het afscheid nemen van de leden van de "Portsdown Archery Club" zijn we door Peter Overal en zijn vrouw weer teruggebracht naar het schip. Ondanks dat de complete ronde niet is geschoten, is het schieten toch een succes geweest.===========================================================================================================

90 meter: 5 - 17 - 070 meter: 7 - 31 - 0"Long Metric": 12 - 48 - 0

Richard: 54 - 229 - 3Simon: 42 - 164 - 2Jan: 8 - 22 - 0

Liverpool - Engeland, 26 - 30 april 1991Van 26 tot 30 april 1991 breng ik aan boord van het fregat Hr. Ms. De Ruyter een bezoek aan Liverpool.Dit bezoek staat voor Richard Verhagen en mij, en in mindere mate voor Simon Appeloo, in het teken van de handboogsport.Chris Jones van de "Portsdown Archery Club" heeft voor ons een handboogvereniging geregeld. Hij heeft de vereniging al gebeld en verteld dat wij eraan komen. Vrijdagavond bel ik de contactpersoon Cec Priestman op, om te vertellen dat wij in de haven van Liverpool zijn aangekomen. Wij zijn hartelijk welkom en er wordt afgesproken dat zijn zoon Richard ons zaterdag om half één komt ophalen en ons naar de schietbaan zal brengen.Zaterdagmiddag staat Richard Priestman bij de ingang van het haventerrein. Wij stellen ons voor en stappen in de auto. Wij zijn nu in zeer goed gezelschap, want Richard Priestman is niet de eerste de beste handboogschutter die wij ontmoeten. Hij heeft al twee maal deelgenomen aan de Olympische Spelen (Los Angeles 1984 en Seoel 1988), waarbij hij bij de laatste Olympische Spelen een bronzen medaille heeft behaald bij het heren team.Na een half uurtje rijden komen we aan bij het schietterrein. Richard stelt ons voor aan zijn vader Cec, zijn moeder Mary en aan de andere leden van de "Nethermoss Archers".Er staan op dat moment vier doelen opgesteld: één op 90 meter, één op 70 meter, één op 50 meter en één op 30 meter. Later komen er nog meer schutters bij, zodat het aantal doelen uitgebreid wordt tot zeven. Het wordt een gezellige middag waarbij zeer veel pijlen worden verschoten. Tegen het einde van de middag bevestigt Simon een appel in het geel van de 70 meter schijf. Alle andere doelen verliezen schutters, want bijna iedereen wil op de appel schieten. Het doelpak lijkt nadat iedereen heeft geschoten wel op een speldenkussen.Toch is er maar één schutter die de appel heeft doorboord. Tijdens de tweede poging treft Richard Verhagen de appel zelfs twee maal, terwijl hij in het begin van de middag de eerste twaalf pijlen niet eens op het bord heeft gekregen op deze afstand. Hij heeft vergeten de windcorrectie van Portsmouth van twee weken terug uit het vizier te sleutelen.Na meer dan vier uur schieten beginnen de pijlen van Richard en Simon in eens te 'groeien'. Zij krijgen de pijlen niet meer door de klikker. Mag ook wel wanneer je (ongetraind) ongeveer 200 pijlen hebt geschoten. Tijd om te stoppen.Nadat alles is ingepakt, gaan we met Mary en Cec mee naar huis om ons op te frissen en een biertje te drinken. Richard Priestman blijft wat langer trainen en komt iets later thuis.De voor- en achterkamer staan vol met spullen die te maken hebben met handboogschieten. In de achterkamer staan en hangen spullen van de Olympische Spelen van Los Angeles. De voorkamer is voor de Olympische Spelen van 1988 in Seoel. In beide kamers hangen foto's van Richard in het tenue van de twee Spelen. De bronzen medaille van de Olympische Spelen in Seoel wordt van boven gehaald en natuurlijk met trots getoond.Tegen acht uur verlaten we het huis van de Priestman-familie en gaan naar een pub in de buurt van het schietterrein. Daar staat een tafel gedekt voor 14 personen: elf leden van de "Nethermoss Archers" en drie van "MSV Zeemacht".Het wordt een gezellige avond met lekker eten.Na het eten wordt Simon terug gebracht naar De Ruyter, omdat hij zondag een wachtdienst heeft.Richard en ik gaan met de Priestmans mee en hebben daar de avond en nacht doorgebracht.De volgende ochtend na een Engels ontbijt wordt een bezoek gebracht aan de Albert Docks in Liverpool. Richard Priestman is niet mee gegaan, want hij gaat een FITA-wedstrijd schieten. Na het bekijken van de Albert Docks weer naar het huis van Mary en Cec om iets te eten, want er moet ook weer geschoten worden. En zonder goed te eten kan je niet goed schieten.Boogspullen in de auto en op weg naar het schietterrein waar Richard zijn FITA schiet. Op een ander veldje staat een doel opgesteld. Naast dit doel plaatsen wij een ander doel, waar wij op kunnen schieten. Terwijl wij ontspannen voor ons plezier een paar pijlen schieten, schiet Richard Priestman zijn eerste FITA-wedstrijd van het seizoen: score <> 1249 punten.Omdat wij zo goed zijn ontvangen door de leden van de "Nethermoss Archers" hebben wij de leden, waarmee wij hebben getafeld, uitgenodigd om zondagavond aan boord van De Ruyter door te brengen. Iets na achten zijn zij aan boord. Na een paar drankjes krijgen zij een rondleiding door het schip. Tegen twaalf uur verlaten zij het schip. Het weekend van ons is een geweldig succes geweest, vooral door de gastvrijheid van de familie Priestman.===========================================================================================================

Plymouth - Engeland, 24 - 30 mei 1991 Van 24 tot 30 mei 1991 breng ik aan boord van het fregat Hr. Ms. De Ruyter een bezoek aan Plymouth. Zondag is het weer tijd voor de handboogschutters. Margaret en Michael Byrnes kunnen ons, Richard, Simon en mij, niet ophalen. Zij hebben familie uit Londen op bezoek. Maar Michael heeft wel vervoer voor ons geregeld. Een lid van de "Bowmen of the Tors" komt ons van de St. Levansgate ophalen. Op het schietterrein zijn niet zoveel schutters aanwezig, zodat vier doelen genoeg zijn om op te schieten. Richard, Simon en ik hebben een complete FITA-ronde geschoten. Het is voor de eerste keer dat dit mogelijk is. Niet zoals bij de "Portsdown Archery Club" waar de FITA-ronde vanwege de weersomstandigheden is afgebroken.Mijn scores: Woensdag na het avondeten loop ik met mijn boogspullen naar de poort. Alleen. Richard en Simon hebben andere plannen voor de avond.Om half zeven komt Michael mij ophalen en we rijden direct naar het schietterrein. Daar worden de doelen al opgezet. Michael heeft ook zijn longbow meegenomen. We kunnen dus samen schieten. Eerst op de 90 meter, later op de andere afstanden. Wij blijven schieten totdat het te donker wordt. Nadat ik van iedereen afscheid heb genomen, brengt Michael me terug naar de haven. Daar nemen we afscheid. Het bezoek aan Plymouth is uitstekend geweest. ===========================================================================================================

90 meter: 5 treffers70 meter: 15 treffers50 meter: 18 treffers30 meter: 29 treffersTotaal: 67 treffers

Lissabon - Portugal, 21 juni 1991 Van 19 tot 26 juni 1991 lig ik met het fregat Hr. Ms. De Ruyter in Lissabon. In november 1990 heb ik een brief geschreven naar de "Federaçao Portuguesa de Tiro com Arco" met de vraag of zij het adres van een vereniging in Lissabon willen opsturen. In het antwoord staat dat ik tijdens mijn bezoek aan Lissabon gebruik kan maken van een schietbaan. De 'presidente' van de federatie Manuel dos Santos Nicolau zal tijdens het bezoek de contactpersoon zijn. Bij aankomst in Lissabon bel ik hem dan ook op. Hij regelt voor mij dat er op vrijdag iemand naar het schip zal komen om mijnaar het schietterrein te brengen, want hij heeft zelf geen tijd. Hij zal mij wel weer ophalen.Vrijdag om twee uur komt een busje van de federatie voorrijden en brengt mij naar de schietbaan bij het Estadio Naçional. Ik ben deze keer alleen. Richard en Simon hebben de vrouwen over laten komen naar Lissabon.Op de schietbaan zijn twee Portugezen aan het schieten, maar die zijn niet lang gebleven, zodat ik een tijdje alleen heb geschoten. Later komt er weer een schutter bij. Om zeven uur komt Manuel mij ophalen en brengt mij terug naar De Ruyter.===========================================================================================================

La Coruña - Spanje, 30 juni 1991Van 28 juni tot 2 juli 1991 breng ik aan boord van het fregat Hr. Ms. De Ruyter een bezoek aan de Spaanse havenstad La Coruña.In november 1990 heb ik een brief geschreven naar de "Real Federación Española de Tiro con Arco" in Madrid om het adres te vragen van een eventuele handboogvereniging in La Coruña. In december krijg ik post uit Madrid, maar in de brief staat geen adres van een vereniging in La Coruña, maar wel het adres van de "Federación Galega de Tiro con Arco". Aangezien deze brief in het Spaans is, zit ik met een probleem, want mijn Spaans is zéér beperkt.Aangekomen in La Coruña wordt dit probleem opgelost. Op de kade staan Spaanse matrozen die als chauffeur dienen voor de commandeur en de commandant. Eén van deze matrozen hoor ik Engels spreken. Daar heb ik mijn tolk gevonden. Ik heb de Spaanse matroos de brief laten lezen en hij vertelt mij wat er in staat. We zijn hartelijk welkom om bij de vereniging te komen schieten. Onderaan de brief staan twee namen met adressen en telefoonnummers: één van de 'presidente' van de vereniging "Club Torques", Jorge Montes Area, en de andere van de "Delegacion La Coruña", Juan Bonilla Martin. Na de uitleg vraag ik de Spaanse matroos of hij voor mij het contact wil maken met de vereniging. Als eerste belt hij het nummer van de 'presidente', maar die neemt niet op. Daarna het nummer van Juan Bonilla Martin. Hij neemt wel op. De matroos legt hem uit waarom hij belt en zegt ook dat ik geen Spaans spreek en dat Engels en/of Duits geen probleem is. Juan Bonilla spreekt Engels noch Duits, maar wel Frans. Echter zijn vriendin spreekt wel Engels. Via de matroos nodig ik Juan Bonilla samen met zijn vriendin uit om zaterdagmorgen om half elf aan boord te komen om over de handboogsport te praten en verdere afspraken te maken.Zaterdagmorgen stappen zij aan boord. Tijdens een kop koffie wordt er gesproken over handboogschieten en dergelijke. Juan spreekt inderdaad geen Engels, maar zijn vriendin Ulla wel. Het begin van het gesprek gaat dus via Ulla. Later krijgt Juan door dat ik een beetje Frans spreek. Hij kan nu ook een woordje doen. Wanneer we er niet uit komen in het Frans wordt er gebruik gemaakt van het Engelse taal via Ulla. Er wordt afgesproken dat wij, Richard, Simon en ik, de volgende dag om 10 uur opgehaald zullen worden om te schieten. Zelf zullen zij er niet bij zijn in verband met familiebezoek. Er wordt wel afgesproken dat zij ons zondagavond om negen uur op zullen halen, om samen een rondje stad te maken.Zondagmorgen staan er drie Spaanse boogschutters bij de valreep om ons op te halen. Verdeeld in twee auto's rijden we naar het schietterrein, dat buiten La Coruña ligt. Het is een schietbaan in het voetbalstadion van de plaatselijke voetbalclub.In totaal staan we met een man of tien te schieten. Gedurende het schieten wordt er weer gesproken over boogschieten. Vanwege de taalverschillen gaat dat niet altijd gemakkelijk. Ook hier is de Franse taal favoriet. Maar we zijn er wel uitgekomen.Na het schieten worden we uitgenodigd om een hapje te eten en een biertje te drinken in een plaatselijk café. Daar geven we de vereniging de gebruikelijke presentjes: een schildje van MSV Zeemacht en een schildje met de foto van Hr. Ms. De Ruyter. Na een tijdje nemen we afscheid van onze Spaanse schuttersvrienden en worden weer terug gebracht naar het schip. Aan boord drinken we samen nog een paar biertjes. Bij hun vertrek worden zij nogmaals hartelijk bedankt voor de gastvrijheid. We hebben een leuke zondagmorgen/middag gehad. 's Avonds worden wij opgehaald door Ulla en Juan. We gaan op pad voor een kroegentochtje. In elk cafeetje nemen we een drankje en krijgen iets te eten, van gekookte pepers via inktvis naar champignons. Erg lekker. Het wordt een gezellige avond. Tegen twee uur gaan we terug naar de haven. Daar nemen we afscheid. Onze zondag is perfekt geweest. Dit alles door de handboogsport.===========================================================================================================

Gent - België, 12 juli 1991Van 12 tot 16 juli 1991 lig ik met het fregat Hr. Ms. De Ruyter in Gent.Eén van de havens waar ik bij voorbaat geen contact heb gezocht met een handboogvereniging is Gent. In Gent wil ik genieten van de oude stad en de terrasjes. Maar de Sport Onderofficier van de Staff heeft zonder mijn medeweten iets geregeld. Vrijdag om 19:00 uur zal ik worden opgehaald. Richard en Simon gaan niet mee, want zij zijn het weekend naar Nederland.Om zeven uur sta ik met mijn boogspullen bij de valreep. Er is transport geregeld. Op de wal staan een paar Engelsen (HMS Chatham) en Canadezen (HMCS Restigouche). Eén van hen komt aan boord om te vragen of ik een handboogschutter ben. Het groepje op de wal zijn ook boogschutters, of geïnteresseerd in deze sport. De sportofficier heeft dit dus niet alleen voor ons georganiseerd, maar voor heel STANAVFORLANT. We worden benaderd door een agent van de Rijkswacht. Deze agent blijkt onze chauffeur te zijn. We stappen in het politiebusje en worden naar het politiebureau gebracht. De persoon die ons opwacht is Roger de Zutter, lid van de "Sportkring Rijkswacht Gent". Roger bekijkt mijn pijlen en zegt dat ik niet met deze pijlen mag schieten. Ik kijk hem verbaasd aan. Hij ziet dat en laat zien met welke pijlen er wel geschoten wordt. Pijlen zonder scherpe punt, maar met een dop. Ik ben bij een vereniging die "op de liggende wip" schiet. Roger laat zien wat de doelen zijn en hoe er geschoten moet worden.Naast de baan voor boogschieten zijn nog meer schietbanen. Maar die zijn voor geweer en pistool. Op één van deze banen wordt ook wat voor ons klaar gezet. Er wordt één positie gereed gemaakt voor luchtpistool en twee voor luchtgeweer. Afstand 10 meter. Nadat er eerst kennis is gemaakt met de mensen die dit allemaal organiseren, vertelt Roger wat er allemaal gaat gebeuren. Hij heeft een pokaal ter beschikking gesteld, waarvoor geschoten moet worden. De wedstrijd gaat als volgt:- 1. 10 pijlen op de wip- 2. 5 schoten luchtpistool op kaart- 3. 5 schoten luchtgeweer op de wip- 4. 5 schoten luchtgeweer op kaart- kleine pauze- 5. 10 pijlen op de wip- 6. 5 schoten luchtpistool op kaart- 7. 5 schoten luchtgeweer op de wip- 8. 5 schoten luchtgeweer op kaartVoordat de 'wedstrijd' begint eerst een biertje. De wedstrijd. Eén voor één schieten we eerst met de boog, pistool en als laatste met het geweer. Vooral de Canadezen maken er een echte wedstrijd van. Eén van deze Canadezen kan zeer goed overweg met het geweer. Met de boog wil het niet zo lukken. Tijdens de pauze weer een biertje, maar daarna wordt er weer geschoten. Na de schietbeurten worden de punten bij elkaar opgeteld. De Canadees die zo goed met het geweer kan schieten, behaalt de eerste prijs. Zelf word ik tweede en een Engelsman nummer drie. De eerste die plaatsen zijn dus mooi verdeeld.Na deze 'spannende wedstrijd' natuurlijk even napraten. Maar het is toch nog snel laat geworden. Om half twaalf worden we weer terug gebracht naar onze schepen. Bij de schepen aangekomen worden we uitgenodigd door de winnaar om nog een biertje te drinken aan boord van de Restigouche. Dit is een leuke afsluiting van een geweldige avond.===========================================================================================================

Kiel - West-Duitsland, 19 juli - 5 augustus 1991Van 19 juli tot 5 augustus 1991 breng ik aan boord van het fregat Hr. Ms. De Ruyter een bezoek aan de marinehaven van Kiel.Tijdens een bezoek bij Karin en Peter Thiel van de "Brunswiker Schützengilde" heb ik het telefoonnummer gekregen van Heinz Christensen van de handboogvereniging in Heikendorf. Maandag bel ik hem op en vraag hem of ik bij hun kan komen schieten. Donderdagmiddag word ik opgehaald door de vrouw van Wolfgang Knese. Heikendorf ligt aan de ander kant van de 'Kieler Förde' en dat is een flink stuk met de auto. Na ruim een half uur rijden zijn we op de plaats van bestemming. Ik stap met mijn spullen uit het Volkswagenbusje en loop naar het schietterrein. Zij vertelt dat Wolfgang later zal komen en dat hij mij weer terug zal brengen naar het schip. Ik ben op dat moment de enige op het schietveld. Je kunt goed zien dat deze club een vereniging is voor veldschutters. Er staan 7 vast opgestelde doelpakken, met 10 meter tussenruimte, van 10 tot 70 meter. Verder zijn er twee schietlijnen, één voor de afstanden van 10 tot 70 meter en één 5 meter dichterbij voor de tussenliggende afstanden. Terwijl ik de eerste pijlen op deze doelen schiet, komen de eerste schutters van de vereniging op het schietveld. Er zijn er twee met een longbow. Met hen loop ik twee maal een gedeelte van het jacht-parcours in het bos. In het bos staan twaalf doelen voorzien van blazoenen van de FITA-veldronde en met dierafbeeldingen. Het is fijn om weer met pijl en boog door het bos te lopen.Tussen de twee rondes in het bos en na het schieten wordt er natuurlijk gesproken over handboogschieten. Ondertussen is Wolfgang Knese ook aangekomen. Van hem hoor ik dat er in Århus en Kopenhagen verenigingen zijn. De vereniging in Kopenhagen organiseert tijdens ons bezoek in Kopenhagen zelfs een animalronde met de naam "Einhornsjagt". Deze wedstrijd wordt echter niet in Kopenhagen gehouden, maar bij Roskilde, een plaatsje circa 40 km van Kopenhagen. Wolfgang zal voor mij de adressen opzoeken en de volgende zondag meenemen naar het veld, want dan kan er weer worden geschoten. Wanneer de duisternis invalt brengt Wolfgang mij terug naar het schip. Tijdens het schieten van donderdag heb ik gevraagd of Richard en Simon ook mee kunnen komen om te schieten. Zij zijn ook hartelijk welkom. Aan boord vertel ik dit aan hen. Alleen Richard gaat mee naar Heikendorf. Simon wil naar het strand van Laboe.Deze keer worden wij niet opgehaald. Wolfgang heeft mij vertelt dat een veerboot vlakbij het schietterrein afmeerd. En het vertrekpunt is vlak bij de schepen. Dus te voet naar de veerboot. Simon loopt ook met ons mee, want hij moet dezelfde boot hebben. Richard heeft zijn fiets mee om zijn koffer op te zetten, want het is een stuk lopen naar de veerboot en de schietkoffer is nou niet de lichtste. We zijn net op tijd voor de boot. Het is aardig druk op de boot. Aan de bagage en kleding ziet men dat de passagiers ook naar het strand gaan, net als Simon. Bij Möltenort stappen Richard en ik af. Na ongeveer een kilometer lopen komen we aan bij het schietterrein.De schutters zijn nog niet lang wakker. Zij hebben de nacht op het veld doorgebracht en gevierd. Iedereen doet het rustig aan. Nadat Richard aan iedereen is voorgesteld, drinken we eerst een paar koppen koffie. Omstreeks twaalf uur worden de eerste pijlen geschoten. Eerst op de vaste doelen op het veld, daarna wordt er een ronde gemaakt door het bos. Richard wil in eerste instantie alleen maar meelopen. Hij vindt het te link om te schieten, want hij heeft dit nog nooit gedaan. Maar terwijl wij onze pijlen op het eerste doel schieten, verandert hij van gedachte en haalt zijn boog en pijlen op om toch mee te schieten. We zijn nu met vier schutters in het bos. Er zijn nu geen dierafbeeldingen meer op de doelpakken. Deze dierafbeeldingen zijn vervangen door FITA-field-blazoenen. De Duitse kampioenschappen Field staan voor de deur en daarvoor moet nog even worden getraind.Na zes doelen wordt er even gepauzeerd. Even een kopje koffie. Na de korte break gaan we het bos weer in voor de volgende zes doelen. Richard gaat niet meer mee. Hij vindt het wel leuk maar schiet liever op de vaste doelen.Nadat wij de ander zes doelen hebben geschoten, wordt er langer gepauzeerd. Er wordt natuurlijk veel gesproken over handboogschieten en er worden speldjes geruild. Vooral Heinz is een verwoed verzamelaar. Hij laat zijn vrouw even heen en weer naar huis gaan om een tableau op te halen met speldjes. Speldjes waar ik toch geen waarde aan hecht, gaan over van mijn pet naar zijn tableau. Na deze rustpoos wordt de boog weer ter hand genomen. We gaan het bos weer in om zes doelen te schieten. Ook nu blijft Richard op het veld om op de vaste doelen te schieten. Na het rondje in het bos wordt er op verzoek van Heinz een wedstrijd geschoten tussen Duitsland en Nederland. De afstand 50 meter. Het wordt eigenlijk een wedstrijd tussen Heinz en Richard. Met mijn longbow kan ik natuurlijk niet de punten schieten als met een free-style boog. Na dertig pijlen is de winnaar bekend. Heinz heeft Richard duidelijk verslagen. Na deze 'wedstrijd' moet er gegeten worden. Wolfgang haalt de barbecue uit de auto en een kwartier later liggen de eerste stukken vlees te schroeien. Na het eten en het bier nemen we afscheid van de boogschutters van Heikendorf. Richard en ik nodigen hen uit om de volgende avond aan boord van De Ruyter te komen, om het schip te bekijken en een biertje te komen drinken. Daarna worden we door een schutter, die in Kiel woont, terug gebracht naar het schip. Woensdag 31 juli wordt er weer geschoten. We gaan gepakt en gezakt naar de "Brunswiker Schützengilde". Simon heeft niet alleen zijn boogspullen meegenomen, maar ook zijn pistolen. De taxi krijgt een goed gevulde bagageruimte.Bij de "Brunswiker Schützengilde" aangekomen worden eerst Richard en Simon voorgesteld aan de leden. Er wordt besloten eerst met de vuurwapens te schieten. Simon heeft drie handvuurwapens bij zich: een klein kaliber pistool, een Smith & Wesson 9mm en een zwart kruit revolver. Met de laatste mag niet worden geschoten. Er zijn twee schutters van "Brunswiker" die de wapens bekijken en er ook mee mogen schieten. Het zijn twee wapen voor rechtshandigen, dus als linkshandige heb ik er na een paar keer schieten genoeg van. Ik ga naar de schietbaan voor de handboogschutters. Daar is nog niemand. Maar na mijn eerste pijlen komen de schutters. Ook Richard en Simon voegen zich bij de handboogschutters nadat zij het kruit hebben verschoten. Samen hebben we heel wat pijlen geschoten.Na het schieten naar het terras, waar inmiddels de "Gilde-leden" al zitten. Er wordt natuurlijk weer gesproken over schieten en enkele biertjes gedronken. Uiteindelijk worden we weer naar het schip terug gebracht.===========================================================================================================

Op zee, 5 - 11 augustus 1991 Dinsdag wordt er gevlogen met de Lynx helicopter. Maar niet voor lang. De helicopter is nog maar net airborne wanneer de vlieger meldt dat hij weer terug komt. Hij voelt zich niet lekker. De helicopter gaat dus weer terug in de hangaar. Dat er niet meer gevlogen kan worden, komt voor sommigen goed uit. Richard en Simon maken gebruik van het vliegdek. Er wordt een doel tegen de railing gezet, de bogen worden opgetuigd en er is een schietbaan gecreëerd. Dit schieten duurt tot de volgende oefening. Een onderzeebootbestrijdingsoefening met de Duitse onderzeeboot "U2". Er wordt zoveel gemanoeuvreerd met het schip dat boogschieten niet meer mogelijk is.Donderdag na het avondeten is het vliegdek weer gereserveerd voor de handboogschutters. Het doel wordt tegen de railing gezet en de schietbaan is geopend.===========================================================================================================

Århus - Denemarken, 11 - 14 augustus 1991 Van 11 tot 14 augustus 1991 lig ik met het fregat Hr. Ms. De Ruyter in Århus. Na vastwerken verlaten Richard en ik het schip om contact te zoeken met de handboogvereniging in Århus en om wat rond te lopen in deze stad. In een telefooncel bel ik Lars Augustenborg. De verbinding is erg slecht, maar uiteindelijk wordt er afgesproken dat er maandagavond om vijf uur twee auto's bij de valreep van De Ruyter zullen staan om de vijf handboogschutters van STANAVFORLANT op te halen. Na het afmeren van het Canadese schip HMCS Nipigon gaan we aan boord om de boogschutters Delmar McDonald en Brian McBarron te vertellen wat er te gebeuren staat. Delmar is een 'spelbreker', hij is door een collega van het Engelse fregat HMS Chatham uitgenodigd voor het afscheidsdiner. Brian gaat wel mee.Maandagavond om vijf uur komen twee auto's voorrijden. Lars Augustenborg heeft een collega-schutter gecharterd om als tweede chauffeur te dienen. We stappen in en rijden naar het schietveld van de "Århus Bueskyttelaug". Het is een mooi veld en een leuk clublokaal voorzien van een veranda. Het weer is goed om te schieten. Er staat wel een beetje wind, maar deze is niet hinderlijk. Tussen het schieten door wordt er op de veranda, onder het genot van koffie, gekeuveld over de marine en natuurlijk boogschieten.Wanneer het donker begint te worden, worden de boogspullen ingepakt. We worden niet direct terug gebracht naar de haven. Eén van de schutters heeft ons uitgenodigd om een drankje bij hem thuis te drinken. Onze gastheer is internationaal scheidsrechter geweest en is daardoor ook in Seoel geweest tijden de Olympische Spelen 1988. Daar heeft hij een traditionele boog gekregen met daarbij horende houten pijlen. Hij is daar zeer trots op. Het is een zeer gezellige avond geworden.Dinsdagavond worden de boogschutters weer opgehaald. Nu gaat Delmar wel mee. De twee auto's komenweer voorrijden en brengen ons naar de schietbaan. Nahet schieten nodigen we enige schutters van de vereniging uit om aan boord een biertje te komen drinken. Na afloop bedanken we de leden van de "Århus Bueskyttelaug" voor de gastvrijheid die we hebben genoten.===========================================================================================================

Kopenhagen - Denemarken, 25 augustus 1991Van 23 tot 29 augustus 1991 breng ik aan boord van het fregat Hr. Ms. De Ruyter een bezoek aan Kopenhagen.Na binnenkomst krijg ik bezoek. Goesta Jensen, de voorzitter van de "København Bueskyttelaug" komt vertellen waar en wanneer er kan worden geschoten. Zondag 25 augustus staat een animal-ronde op het programma bij Roskilde een plaatsje circa 40 km van Kopenhagen. Om daar te komen laat hij een routebeschrijving achter. Met deze gegevens gaan we naar HMCS Nipigon om Delmar en Brian in te lichten. We moeten zelf voor vervoer zorgen. Delmar vertelt dat de Nipigon voornemens is auto's te huren. Hij zal wat regelen.Zondagmorgen vroeg uit de veren. Zoals afgesproken zijn we om half acht bij HMCS Nipigon. De beloofde auto plus chauffeur heeft door de Canadese officier van de wacht een ander opdracht gekregen. Er moeten personen naar het vliegveld. Er staat nog een auto, maar zonder chauffeur. Delmar gaat aan boord en vindt een collega die ons wil rijden. Kwart over acht verlaten we de Langelinie. Drie kwartier later, na een beetje zoeken, zijn we ter plekke van het schietterrein. Er wordt afgesproken dat de echte chauffeur ons om vijf uur weer op komt halen.We lopen van de auto naar de verzamelplaats en bekijken de omgeving. Zo ook Richard. Bij de verzamelplaats zegt hij dat hij niet mee wilt schieten. Hij vindt het te link. Hij zal alleen maar meelopen. Maar niet veel later verandert hij weer van gedachte. Hij is uiteindelijk gekomen om te schieten.We zijn met z'n vijven ingedeeld in verschillende groepen. In totaal hebben circa 100 schutters deelgenomen aan deze wedstrijd. In het bos staan 30 doelen opgesteld. Het is een gezellige wedstrijd geworden waarin ontspannen wordt geschoten. Voor vier uur is iedereen klaar en niet lang daarna is de prijsuitreiking. Geen van de STANAVFORLANT-schutters is in de prijzen gevallen, maar we hebben een ontzettend gezellige dag gehad. En dat is veel belangrijker.Om kwart voor vijf is alles gedaan, nemen afscheid van Goesta Jensen en de schutters van "København Bueskyttelaug" en lopen alvast naar de straat zodat de chauffeur ons niet hoeft te zoeken. Maar dat wachten duurt erg lang. Om half zes is de chauffeur er nog steeds niet. Delmar en Brian besluiten de Nipigon te bellen om te vragen hoe het zit met de auto. Het antwoord is zeer vaag. We besluiten naar Roskilde te lopen, om daar de trein te nemen naar Kopenhagen. We hebben niet lang gelopen. Van achteren nadert Goesta Jensen met zijn auto. Alhoewel hij al drie passagiers heeft, kunnen wij meerijden tot het station van Roskilde. Zes personen in de auto en de andere drie met de schietspullen achterin en op de auto. Zo worden we naar het station gebracht.We hebben geluk op het station. Bij het oplopen van het perron komt de trein naar Kopenhagen er al aan. We stappen in en wachten op de conducteur, want we hebben nog geen kaartjes. De conducteur komt wel langs, maar vraagt geen plaatsbewijzen. Zo komen we in Kopenhagen aan. We kunnen terugkijken op een leuke en enerverende dag.===========================================================================================================

Trondheim - Noorwegen, 21 september 1991Van 20 tot 23 september 1991 lig ik met het fregat Hr. Ms. De Ruyter in Trondheim.In november 1990 heb ik een brief geschreven naar de "Norges Bueskytterforbund" met de vraag het adres te sturen van een vereniging in Trondheim. Op één of andere manier heb ik vanuit Nederland geen contact gehad met deze vereniging. Vanuit Kiel heb ik weer een brief geschreven. Vrijdagmiddag komt Edvard Eivind, voorzitter van "Sverresborg Bueskyttere" aan boord. Hij heet ons welkom in Trondheim en nodigt ons uit om zaterdagmorgen te komen schieten. Richard zegt dat hij niet mee kan komen, want hij heeft zaterdag de reservewacht èn De Ruyter is die dag 'military guard'. Hierdoor kan hij niet van boord. Zaterdag om tien uur staan twee auto's voor de valreep om vier boogschutters op te halen. Simon gaat niet mee, want hij heeft andere plannen. Richard gaat wel mee. Freek van der Wolde is genegen gedurende de afwezigheid van Richard zijn reservewacht waar te nemen.De schietbaan in het 'Nidaro Centre' is niet ver van de schepen, maar vanwege de rivier Nidelva moet er met de auto een stuk worden omgereden. In het 'Nidaro Centre' is een ruimte waar een schietbaan ingericht kan worden. Er worden vier doelpakken opgesteld, waarop in totaal acht schutters kunnen schieten. De afstand is 18 meter, voor training ver genoeg. Na een tijdje besluit Edvard dat er een wedstrijdje van 30 pijlen moet worden geschoten. De free-style schutters en ik met mijn longbow schieten op een 60 cm blazoen. Delmar en Brian schieten met hun compound-boog op een 'Las Vegas-blazoen'. De wedstrijd is met overmacht gewonnen door Richard. Hij heeft deze overwinning behaald met een mooie score van 283 punten. Zelf heb ik een score van 170 punten.Na deze 'wedstrijd' worden Brian en Richard weer terug gebracht naar het schip. Brian wil nog wat winkelen en Richard heeft Freek beloofd om voor twee uur terug te zijn. Delmar en ik hebben nog een paar pijlen geschoten. Nadat wij uitgeschoten zijn, worden wij terug gebracht naar de schepen. ===========================================================================================================



Jan Houben - Handboogsport